Izmjene

m
Biranje iz PDF
Red 16: Red 16:  
}</mapframe>
 
}</mapframe>
 
==HISTORIJA==
 
==HISTORIJA==
Pošto se Prijepolje kao naselje formiralo na desnoj obali Lima uvijek je postojala potreba da se rijeka pređe da bi se došlo u Prijepolje ili da bi se iz njega otišlo. Prelaženje preko rijeka u prošlim vjekovima , tamo gdje nisu postojali mostovi , odvijalo se uz pomoć različitih plovnih sredstava. Karakteristike riječnih tokova, u prvom redu dubina i širina rijeke, potom količina vode u njima, brzina protoka, postojanje slapova ili mirnih dijelova na rijekam... bili su faktori koji su određivali vrstu plovila koja su se mogla upotrijebiti za prijelaz preko neke rijeke. Na to su uticali i drugi faktori kao što je faktor postojanja kvalitetne drvne građe id koje su pravljena sva riječna plovila, odnosno postojanja šuma iz kojih se taj drvn materijal morao pribaviti. Stim u vezi , na prostorima Balkana u prošlim vjekovima, postojala su različita riječna plovila: skele, drvarice ili dereglije, splate, splavovi, transe ili tranše, teglenici ili maone, kerepi, čiklje... Iako su se sva ova plovila razlikovala prvo po svojoj namjnei, potom po dimenzijama...narod je uglavnom sve njih u svakodnevnom govoru nazivao lađama.  
+
Pošto se Prijepolje kao naselje formiralo na desnoj obali Lima uvijek je postojala potreba da se rijeka pređe da bi se došlo u Prijepolje ili da bi se iz njega otišlo. Prelaženje preko rijeka u prošlim vjekovima , tamo gdje nisu postojali mostovi , odvijalo se uz pomoć različitih plovnih sredstava. Karakteristike riječnih tokova, u prvom redu dubina i širina rijeke, potom količina vode u njima, brzina protoka, postojanje slapova ili mirnih dijelova na rijekam... bili su faktori koji su određivali vrstu plovila koja su se mogla upotrijebiti za prijelaz preko neke rijeke. Na to su uticali i drugi faktori kao što je faktor postojanja kvalitetne drvne građe od koje su pravljena sva riječna plovila, odnosno postojanja šuma iz kojih se taj drvni materijal morao pribaviti. Stim u vezi , na prostorima Balkana u prošlim vjekovima, postojala su različita riječna plovila: skele, drvarice ili dereglije, splate, splavovi, transe ili tranše, teglenici ili maone, kerepi, čiklje... Iako su se sva ova plovila razlikovala prvo po svojoj namjeni, potom po dimenzijama...narod je uglavnom sve njih u svakodnevnom govoru nazivao ''lađama.''
 +
 
 +
'''Dereglija''' je bila drveno riječno plovilo ,širokog i ravnog dna. Šlužila je za prijevoz tereta, drva, sijena..ali i naroda. Dereglije su se koristile i kao oslonac pri izradi privremenih, pontonskih, mostova. Interesantno je da je stanovništvo u selima oko današnjeg Zlatarskog ( Radoinjskog ) jezera kod Nove Varoši jedan mali brodić koji prevozi okolno stanovništvo i danas nazivaju ''dereglijom''.
 +
 
 +
'''Transe ili tranše''' , bile su plitka riječna plovila ravnog dna, sličnih splavu ali većih dimenzija, koje su služile za prevoz tereta i naroda. Bilo ih je različitih dimenzija i nosivosti a nazivali su ih ''pot (tur. pot. engl. raft).'' Na stranama su imale podignute stranice do jednog metra visine.
 +
 
 +
'''Kerepi''' su bile skele koje su građene od više međusobno spojenih čamaca preko kojih su se stavljale grubo istesane daske. Čamci od kojih je pravljen kerep pravljeni su od izdubljenih hrastovih stabala. Neka od ovih riječnih plovila, neka od ovih ''lađa'', korištena je i u prošlim vijekovima i u Prijepolju da bi se prelazilo preko Lima. U osmanskom katastarskom popisu vilajeta Hercegovina 1477. god. upisano je da se u Prijepolju na Limu nalazi ''lađa.'' 
 +
 
 +
''...porez na '''lađu''' sa tržnom taksom...''
 +
 
 +
''...Spomenutu '''lađu''' od ranije napravilu su građani...''
 +
 
 +
Međutim ovaj način prelaženja preko Lima nije mogo zadovoljiti sve potrebe pa je postojala potreba da se izgradi most. U radovima nekih današnjih autora navođena je 1413. god. kao godina kada se u dubrovačkim srednjovijekovnim dokumentima prvi put spominje postojanje prijepoljskog mosta na Limu. Međutim ta konstatacija nije tačna jer se u ovom gradu uopšte ne spominje most u Prijepolju.  
    
Od prvih spominjanja u istorijskim dokumentima pa sve do danas most na Limu u Prijepolju se naziva Fatihovim mostom. To ukazuje na činjenicu da se prvo podizanje prijepoljskog mosta na Limu vezuje za osmanskog sultana [https://sr.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D0%B5%D1%85%D0%BC%D0%B5%D0%B4_II_%D0%9E%D1%81%D0%B2%D0%B0%D1%98%D0%B0%D1%87 Mehmeda II El Fatiha]. U tome što se kroz toliko vjekova nije zaboravilo na ovu istorijsku činjenicu, odnosno u tome što se u tako dugom vremenskom periodu nije zaboravilo u čije ime i u koje vrijeme je ovaj most podignut jedna je od potvrda autentičnosti tog naziva. Iako je prijepoljski Fatihov most Lim više puta odnosio, iako su ga vojske i ljudi više puta rušili i obnavljali, njegov autentični naziv se nikad nije izgubio, zaboravio.<ref>
 
Od prvih spominjanja u istorijskim dokumentima pa sve do danas most na Limu u Prijepolju se naziva Fatihovim mostom. To ukazuje na činjenicu da se prvo podizanje prijepoljskog mosta na Limu vezuje za osmanskog sultana [https://sr.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D0%B5%D1%85%D0%BC%D0%B5%D0%B4_II_%D0%9E%D1%81%D0%B2%D0%B0%D1%98%D0%B0%D1%87 Mehmeda II El Fatiha]. U tome što se kroz toliko vjekova nije zaboravilo na ovu istorijsku činjenicu, odnosno u tome što se u tako dugom vremenskom periodu nije zaboravilo u čije ime i u koje vrijeme je ovaj most podignut jedna je od potvrda autentičnosti tog naziva. Iako je prijepoljski Fatihov most Lim više puta odnosio, iako su ga vojske i ljudi više puta rušili i obnavljali, njegov autentični naziv se nikad nije izgubio, zaboravio.<ref>
36

izmjena